Jesteś w artykule: Wstrząsy indukowane eksploatacją górniczą

Wstrząsy górnicze

Wstrząsy indukowane eksploatacją górniczą

W Polsce wstrząsy indukowane eksploatacją górniczą występują na obszarze eksploatacji węgla w Górnośląskim Zagłębiu Węglowym, w obszarze LGOM gdzie eksploatuje się złoża miedzi oraz w rejonie Bełchatowe gdzie odkrywkowo eksploatowany jest węgiel brunatny.
Najsilniejsze wstrząsy związane są z wyrównaniem naprężeń w ziemi związanych z sumowaniem się wpływów od eksploatacji górniczej z naturalnymi naprężeniami związanymi głównie z występowaniem uskoków tektonicznych. W GZW wstrząsy silne są rejestrowane od ponad 50 lat przez Górnośląską Regionalną Sieć sejsmologiczną i katalogowane są w Głównym Instytucie Górnictwa.
 
Najsilniejsze wstrząsy z ostatnich 20 lat w GZW skatalogowane w bazie danych GIG:
1992 (kopalnia Czeczott) : energia sejsmiczna E= 2x109 J (Joula)
1993 (kopalnia Miechowice): energia sejsmiczna E= 2x109 J
1993 (kopalnia Halemba ): energia sejsmiczna E= 1x109 J
2007 (kopalnia Bobrek ): energia sejsmiczna E= 1x109 J
2010 (kopalnia Piast): energia sejsmiczna E= 3x109 J
W skali Richtera magnituda tych wstrząsów wyniosła od 3.8 do 4.0.
 
Aktualnie w GZW wstrząsów słabszych od energii sejsmicznej powyżej 1x105 J do energii 9x108 J występuje rocznie około 1000. W latach 60-tych 70-tych i 80-tych ubiegłego wieku takich wstrząsów występowało 2000-3000 rocznie. Mniejsza liczba wstrząsów to efekt mniejszego wydobycia węgla, bardziej racjonalnej gospodarki złożami, skuteczniejszej profilaktyki górniczej oraz nowoczesnej rejestracji wstrząsów przez kopalniane stacje sejsmologiczne.
 
Prognozy wstrząsów dla przyszłej eksploatacji w istniejących uwarunkowaniach budowy geologicznej i tektonicznej GZW wskazują, że nie należy spodziewać się wystąpienia wstrząsów o energiach wyższych rzędów niż do tej pory, czyli 109 J (magnituda lokalna około 4-4,5). Nie należy w związku z tym oczekiwać, że skutki wstrząsów górniczych będą w przyszłości większe niż obserwowano to do tej pory. Nie ma więc obawy , że w przyszłości możemy oczekiwać katastrof budowlanych takich jak podczas silnych trzęsień ziemi.
 
Aktualnie na Śląsku najwięcej wstrząsów górniczych rejestrowane jest w obszarze wzdłuż uskoku Kłodnickiego rozciągającego się od Katowic w kierunku Zabrza po Knurów, w rejonie niecki bytomskiej (obszar Bytomia), w obszarze kopalń rybnickich (rejon Wodzisławia Śląskiego, Rydułtów) oraz w obszarze kopalń nadwiślańskich gdzie miał miejsce ostatni zarejestrowany silny wstrząs z dnia 9 lutego 2010 o energii sejsmicznej 3x109 J.
 
Najsilniejszy wstrząs związany z wpływem eksploatacji górniczej miał miejsce w roku 1980r – Kopalnia Węgla Brunatnego Bełchatów, magnituda wstrząsu M=4,6.